کتاب شمایل مانا | مختار پاکی

معرفی کتاب شمایل مانا

کتاب «شمایل مانا» نوشته مختار پاکی، روایتی داستانی از زندگی یک خانواده در طول نزدیک به هفتاد سال و در سه نسل است؛ داستانی که از دهه دوم شمسی آغاز می‌شود و تا دهه هفتم ادامه می‌یابد. این اثر با بهره‌گیری از روایت در روایت، سرگذشت اعضای خانواده‌ای را به تصویر می‌کشد که زندگی آن‌ها با خاطرات گذشته، دگرگونی‌های اجتماعی، رازهای خانوادگی و تجربه‌های تلخ و شیرین گره خورده است.

داستان با روایت اول‌شخص سیاوش آغاز می‌شود؛ شخصیتی که از جانباز شدن خود و فلج شدن سمت راست بدنش سخن می‌گوید. از خلال روایت او، خواننده با گذشته خانواده و شخصیت‌هایی آشنا می‌شود که هرکدام در شکل‌گیری سرنوشت نسل‌های بعدی نقش داشته‌اند.

پدر سیاوش، مانا، فرزند کربلایی قادر است؛ خاتم‌سازی صنعتگر که تصمیم‌ها و باورهایش تأثیر عمیقی بر زندگی فرزندش می‌گذارند. کربلایی قادر با نذر و استفاده از پول بخت‌آزمایی، مانای هفت‌ساله را به کربلا می‌برد و با تراشیدن موهای سر و تغییر نام او، مراسمی متفاوت برای این کودک برگزار می‌کند. نام مانا که نه کاملاً پسرانه است و نه دخترانه، خود به یکی از نشانه‌های خاص این شخصیت در داستان تبدیل می‌شود.

مانا در گذر زمان دگرگون می‌شود؛ از کودکی با سرنوشتی نامتعارف تا جوانی نیرومند که در دوران سربازی مدال بوکس می‌گیرد و سپس وارد دنیای خریدوفروش عتیقه می‌شود. روابط او با افراد بانفوذ، فعالیت‌های اقتصادی مشکوک و ماجراهای مربوط به خانه و دارایی‌های دیگران، لایه‌های دیگری از شخصیت پیچیده او را آشکار می‌کند. در این میان، فاصله میان مانای گذشته و مردی که بعدها به آن تبدیل می‌شود، از محورهای مهم روایت است.

روایتی چندلایه از خانواده، گذشته و رازهای پنهان

مختار پاکی در «شمایل مانا» با کنار هم قرار دادن روایت‌های مختلف، تصویری از زندگی چند نسل و تأثیر تصمیم‌های گذشته بر آینده ارائه می‌دهد. داستان علاوه بر روابط خانوادگی، به تجربه‌های شخصی شخصیت‌ها، خاطرات ناگفته، دگرگونی‌های رفتاری و فضای اجتماعی و تاریخی دوره‌ای طولانی می‌پردازد. حضور جنگ و شنیدن صدای هواپیماها و موشک‌های عراقی نیز بخشی از فضای پرتنش زندگی شخصیت‌ها را شکل می‌دهد.

این کتاب برای علاقه‌مندان به رمان‌های ایرانی با روایت‌های چندنسلی، شخصیت‌پردازی پیچیده و داستان‌هایی درباره خانواده، خاطرات و تحولات اجتماعی، اثری قابل توجه است.

وضعیت نسخه: در حد نو